We bellen Tom, die al meer dan een half jaar in Nieuw-Zeeland woont en werkt, een dag nadat voor hem het werk aan The Two Towers erop zit. Op de Guido-redactie is het dan acht uur 's morgens, in Wellington gaat de zon onder. Who watches the watchmen? Jobwatch!

Tom: Dit is voor mij a dream come true. Toen ik voor het eerst In de Ban van de Ring las - ik was 14 of 15 jaar - zei ik al: als hier ooit een film van wordt gemaakt, dan werk ik eraan mee. Tja, een mens zegt zoveel op die leeftijd, maar toch ben ik eraan blijven vasthouden, al geloofde ik niet dat ooit iemand gek genoeg zou zijn om dat boek te verfilmen. Peter Jackson deed het dus toch. Typisch voor een Nieuw-Zeelander, want die mannen zijn volledig crazy. (lacht)

Magische software

Tom was in Gent aan studies burgerlijk ingenieur begonnen, maar miste een uitlaatklep voor zijn creativiteit. Op een zelf bijeengespaarde Powermac begon hij 3D-effecten te ontwikkelen, terwijl hij werkte in een cybercafé. Toen hij op het punt stond te kappen met de unief om te gaan studeren aan de filmacademie van Baden-Württemberg in Duitsland, viel via via een job uit de lucht bij Alias|Wavefront, een Canadees softwarebedrijf met een vestiging in Gent.

Tom: Die mannen maken software die voor alle mensen die zich met 3D bezighouden een beetje het Mekka is: Maya, zeg maar de Windows van de 3D. Vandaag wordt dat platform gebruikt om bijna alle digitale effecten in films te maken. Een magisch product, dat zulke fantastische dingen doet dat je er met open mond naar staat te kijken. Daar ben ik op proef geweest, binnengeraakt, en dan heb ik er vier jaar gewerkt. Het was een fantastische leerschool; op de duur werd ik specialist in Maya. Toen het een beetje minder goed begon te gaan in de softwaresector en Alias|Wavefront een aantal mensen moest laten gaan, heb ik mezelf kandidaat gesteld om te vertrekken, want ik had al langer een oogje op The Lord of the Rings. Na vier jaar vond ik dat ik er klaar voor was.

Pionierswerk

Tom solliciteerde bij Weta in Wellington, Nieuw-Zeeland, waar hij in de lente van dit jaar mocht beginnen. Het bedrijf zorgt voor alle special effects in de trilogie van Peter Jackson.

Tom: Weta was oorspronkelijk een practical effects-bedrijf, dat zwaarden en kostuums maakte voor Xena Warrior Princess en dergelijke. Uiteindelijk zijn ze begonnen met digitale effecten te creëren voor Peter Jackson. Toen is de aparte tak Weta.Digital opgericht en aangedikt met honderden werknemers, die momenteel allemaal op The Lord of the Rings zitten.

GUIDO: Wat is jouw precieze functie?

Tom: Ik ben environment TD, waarbij TD staat voor technical director. Technisch artiest, als je wil. Dat houdt in dat je 3D-objecten in een echt gefilmde omgeving plaatst, of omgekeerd. Pionierswerk eigenlijk, want zulke dingen gebeuren nog maar sinds heel kort volledig in 3D. En juist omdat het zo'n pionierswerk is, zijn wij een beetje de 'vuilbak' van Weta en worden er ook een heleboel andere dingen naar ons toegeschoven. Zo heb ik gewerkt op de Balrog die naar beneden valt en ondertussen met Gandalf vecht. Een heel spectaculaire scène. Volledig digitaal, behalve Gandalf, die er later is ingeplaatst. Om maar aan te geven dat het environment-departement ook een heleboel andere dingen doet. Digitaal vuur, digitaal water, digitale rook... 't Duurt niet langer dan 90 seconden, maar 't is geweldig spectaculair.

GUIDO: Hoelang werk je aan die 90 seconden?

Tom: Met twintig man ben je daar zeker vier maanden zoet mee. Er wordt enorm veel geld tegen gesmeten. Al dat precisiewerk, en soms wordt twee keer hetzelfde gemaakt om dan het beste te kunnen kiezen. Over elke seconde van de film kun je een uur documentaire maken, zo moet je het zien. 't Is echt fenomenaal.

Beter dan George Lucas

GUIDO: Hoe ziet een typische werkdag bij Weta.Digital eruit?

Tom: Je komt binnen, leest wat e-mails, en dan open je Maya. En dan werk je op een shot, een ononderbroken stukje film van een paar honderd frames lang. In één seconde film zitten 24 frames. Je opent dus je shot en werkt daar de hele dag aan. Wat je precies moet doen is natuurlijk heel verschillend van shot tot shot. Soms moet je vuur aanbrengen, soms water, soms moet je een achtergrond vervangen, soms een vinger animeren, een boom sculpteren...

GUIDO: Zijn er eigenlijk nog shots die geen digitale bewerking nodig hebben?

Tom: Zeker en vast. Voor The Two Towers hebben wij 93 minuten afgeleverd, en de film duurt meer dan 3 uur. Ongeveer de helft is digitaal bewerkt.

GUIDO: George Lucas kreeg enorm veel kritiek op zijn bijna volledig digitale Episode I. Vreemd genoeg is die kritiek bij The Fellowship of the Ring niet te horen geweest.

Tom: Ons werk wordt natuurlijk gedragen door een heel goed verhaal, en we hebben een heel intelligente regisseur voor wie de film op de eerste plaats komt, en dan pas de marketing. Iedereen hier heeft een ongelooflijk respect voor Peter Jackson. Hij heeft ook enorm veel guts. Niemand in Amerika zou zich aan zo'n project wagen. Er zijn zoveel risico's genomen, maar omdat het project zo mooi is, heeft iedereen er een enorm vertrouwen in.

GUIDO: Misschien zijn jullie gewoon beter dan Industrial Light + Magic, het effectenhuis van George Lucas?

Tom: (twijfelt) Wel, er wordt algemeen aanvaard dat wij tenminste anders zijn. ILM is heel clean in zijn 3D-effecten. Ze zijn spectaculair, daar niet van, maar het spreekt niet echt meer aan, 't is heel erg fake.

Digitale acteurs

GUIDO: In The Two Towers heeft het slijmerige creatuur Gollum een belangrijke rol. Is hij digitaal?

Tom: Ja, volledig, maar dan volgens een heel nieuwe approach. Ze hebben de rol volledig laten acteren door Andy Serkis, een mime-acteur, en die heeft gezorgd voor de fysieke interactie met de andere acteurs. Zijn bewegingen en mimiek zijn dus meegefilmd, en daarna hebben we 'm volledig digitaal uit de film geschilderd en vervangen door een digitaal karakter. Dat is een revolutionaire techniek, die geweldig griezelige effecten geeft. Het is gewoon al akelig om een digitaal personage zo reëel te zien acteren.

GUIDO: Er zitten ook gevechten in tussen enorme legers. Dat moet een gigantisch werk zijn.

Tom: Ja en nee, want we wisten natuurlijk dat zulke scènes eraan zaten te komen. Er is speciale software voor ontwikkeld: Massive, die dat allemaal bijna automatisch maakt. Je kunt in principe twee legers van 100.000 man tegenover mekaar zetten, op een knop drukken en ze laten gaan en zien wat er gebeurt. Elk klein virtueel soldaatje heeft een brein dat wordt geprogrammeerd door een paar technical directors. Dat brein kan zien, horen, weet waar het naartoe loopt, heeft schrik of geen schrik, enzovoort. Zo reageren al die kleine soldaatjes op de impulsen rondom hen. 't Is een beetje als een computerspel, vrij ongelooflijk om te zien. In The Two Towers zitten legers van 50.000 man, en in The Return of the King mag je je verwachten aan een half miljoen. (lacht)

GUIDO: Worden jullie eigenlijk rechtstreeks gebrieft door Peter Jackson?

Tom: Ja, dat is het fantastische eraan. Twee tot drie keer per week komt hij met ons de shots overlopen die bijna klaar zijn, en dan geeft hij rechtstreeks commentaar.

GUIDO: Je hebt nog een jaar werk aan The Lord of the Rings. En dan?

Tom: Dan zien we wel. Een pauze in Spanje staat op het programma, een beetje relaxen, en dan zien we wel wat er komt.

GUIDO: Je hebt nu wel de ultieme referentie op zak.

Tom: Dat denk ik ook ja. Ik hoor dat trouwens van mensen die na film 1 weggegaan zijn: The Lord of the Rings is the magic word. Trouwens: op de ambassade van Nieuw-Zeeland in Brussel moesten mijn vrouw en ik maar de titel van de film uitspreken en we kregen allebei meteen een werkvisum voor 9 maand. (lacht)

Herbert De Paepe

www.lordoftherings.net
www.wetafx.co.nz