Nicolas Philibert, regisseur van 'De chaque instant', docu over studenten verpleegkunde

De Franse documentairemaker Nicolas Philibert trok met zijn camera naar een hogeschool voor verpleegkunde en registreerde als een vlieg op de muur de opleiding van de verpleegsters en verplegers in spe. De kleurrijke bende studenten wordt gevolgd tijdens hun allereerste stappen in het vak - ze giechelen wanneer spuitjes geven wordt geoefend op siliconen poppen en iemand de rugveilige tilhouding demonstreert op een gewillige medestudent - maar daar is het de filmmaker niet om te doen. Na verloop van tijd ontpopt De chaque instant tot een bijna filosofische observatie van wat het doet met studenten om al op jonge leeftijd te maken te krijgen met ziekte, lijden, vergankelijkheid en dood.

 
GUIDO: Je kreeg het idee voor de documentaire toen je een paar jaar geleden zelf in het ziekenhuis belandde.
Nicolas: Pas daarna, toen ik terug thuis was. In het ziekenhuis zelf was ik te zeer bezig met mijn gezondheid, want het was tamelijk ernstig. Maar ik was onder de indruk van de verplegers en vond dat zij een film verdienden, want ze worden ondergewaardeerd en slecht betaald.
GUIDO: Waarom heb je ervoor gekozen om studenten in opleiding te volgen, en geen verplegers die al met beide voeten stevig in het vak staan?
Nicolas: Toen ik in het ziekenhuis lag, was ik in bewondering voor de vakkundigheid van het verplegend personeel. Als ik die had gefilmd, zouden alle handelingen er vloeiend en vanzelfsprekend hebben uitgezien. Bijna makkelijk, terwijl verpleegkunde een allesbehalve makkelijk vak is. Door studenten in opleiding te volgen, krijg je ook hun eerste stuntelende stappen te zien en merk je dat het helemaal niet eenvoudig is om bijvoorbeeld een spuit te geven, of om een hulpbehoevend iemand uit bed te helpen. Bovendien kun je bij studenten ook hun goesting tonen om dat vak aan te leren.
GUIDO: Je hebt gefilmd in Montreuil, net buiten Parijs, waar het studentenpubliek heel multicultureel is.
Nicolas: Dat is een bewuste keuze geweest, want het stoort mij dat vandaag in Frankrijk - en bij uitbreiding in heel Europa - een krampachtig terugplooien aan de gang is op de eigen identiteit. Daarom wou ik een positief multicultureel verhaal brengen in de film.
GUIDO: De overgrote meerderheid van de studenten zijn vrouwen, terwijl verpleging een zwaar beroep is, zowel fysiek als mentaal. Hoe komt dat volgens jou?
Nicolas: Door de historische erfenis die nog aan het beroep vastkleeft. De maatschappij is uiteraard sterk geëvolueerd, maar je mag niet vergeten dat verpleegkunde niet zo heel lang geleden het monopolie was van kloosterordes, een exclusief vrouwenberoep, die zelfs niet mochten trouwen. Dat weerspiegelt zich vandaag nog in de verhouding vrouwen-mannen.
GUIDO: Hoe reageren studenten verpleegkunde op de film?
Nicolas: Uitermate positief. De studenten die we hebben gevolgd, zijn zonder uitzondering trots en blij dat ze hebben meegewerkt. Begin oktober hebben we een avant-première gehad in Brussel, en ook de Belgische studenten waren laaiend enthousiast.
 
(HDP)