Image
26/06/2019

DR. JOS: "IJsjes zijn gezond."

Dr. Jos balanceert vaardig twee bollen vanille en een bol pistache op een hoorntje terwijl we door de zonnige voorjaarsstad wandelen. Een onvoorzichtige Chinese toerist die zonder te kijken achteruitdeinst met een selfiestick in de aanslag, stoot de dokter aan, zodat een bol van zijn ijsje op de straatstenen terechtkomt. De arts vloekt hartsgrondig en loopt naar het dichtstbijzijnde caféterras.
Nog geen halve minuut later is Dr. Jos in een hoogoplopende discussie verwikkeld met een ober, die hem vermanend meldt dat het niet toegelaten is een meegebracht ijsje te consumeren op het terras. Om een lang verhaal kort te maken: het ijsje sneuvelde voortijdig, krachtige scheldwoorden werden uitgewisseld, we verhuisden naar het interieur van ons stamcafé en bestelden onze vertrouwde trappist.
 
Dr. Jos: (mort) Ellendige Chinezen met hun selfiesticks!
GUIDO: Jammer van uw ijsje, dokter.
Dr. Jos: Ja, vind ik ook. Normaal word ik er helemaal zen van, maar vandaag zit het blijkbaar niet mee.
GUIDO: Drink nog eens van uw trappist, dokter.
Dr. Jos: (voegt de daad bij het woord) Dju toch. Een zonnige dag zonder ijsje, dat gaat toch gewoon niet! Weet je dat ik in mijn praktijk, als het mooi weer is, 's namiddags in de tuin een ice cream round organiseer? Ik heb dat idee gepikt van de spoeddiensten in Amerikaanse ziekenhuizen. Mijn assistent Tony en mijn zoon Jean-Marie eten dan samen met mij een ijsje. Zéér ontspannend.
GUIDO: Mevrouw Dr. Jos likt niet mee?
Dr. Jos: Nee, die is er een keertje ziek van geweest. Diarree, overgeven... (haalt zijn schouders op) Gewoon brute pech. Akkoord, bacteriologisch gezien zijn ijsjes niet 100% te vertrouwen, maar wel 99,9%. Roomijs is diepgevroren, dus als er bacteriën in zitten, dan woekeren ze tenminste niet, wat je niet kunt zeggen van om het even welk voedingsmiddel dat je op een koud buffet vindt. De bacteriën zouden zich pas gaan vermenigvuldigen als het ijsje gesmolten is, maar dan is het geen ijsje meer. Bovendien inhibeert vanille - want laat ons eerlijk zijn, een goeie gelateria herken je aan de kwaliteit van haar vanille-ijs, niet aan de vijfhonderd overbodige trendy smaakjes - de quorum sensing van bacteriën.
GUIDO: U zegt?
Dr. Jos: Quorum sensing. Voordat ze een infectie gaan veroorzaken, 'voelen' bacteriën of ze met genoeg zijn om daar ook in te slagen. Ze slaan pas toe als hun leger voldoende gemobiliseerd is, zeg maar. Welnu, vanille zorgt ervoor dat het mobilisatiegevoel bij bacteriën verstoord raakt.
GUIDO: Hm, vanille!
Dr. Jos: Yep, vanille is een superfood! Weet je waarom je je zo gelukzalig voelt als je aan een ijsje met vanille likt? Omdat de geur van vanille het dichtst ligt bij die van moedermelk.
GUIDO: (verwonderd) Aha, zo had ik het nog niet bekeken.
Dr. Jos: Een wetenschappelijk feit, Van Caesbroeck! De enige andere ijssmaak die ik soms bestel naast vanille, is pistache. Nóg een superfood. Weet je hoe je meteen kunt zien of pistache-ijs deugt, nog voor je ervan hebt geproefd?
GUIDO: De prijs?
Dr. Jos: Nee, de kleur. Hoe meer een bol pistache lijkt op een vers gedraaide drol, hoe beter! (lacht) Als je een pot fluogroene pistache in de toonbank ziet staan, ga dan maar elders een ijsje kopen. En waarom is pistache zo super? Uit experimenten leren we dat muizen met een calorierijk dieet geen last krijgen van obesitas als er ook pistachenoten in hun dieet worden voorzien. (leunt tevreden achterover) Nu moet je natuurlijk opletten: je kan onderzoeksresultaten bij muizen niet zomaar extrapoleren naar mensen, maar toch...
GUIDO: Waarom smaakt ijs zo lekker? Het is bevroren, we zouden er eigenlijk koude rillingen van moeten krijgen.
Dr. Jos: Als ik een bol roomijs in je kraag zou mikken, dan zou je inderdaad koude rillingen krijgen, maar interne kou wordt als aangenaam ervaren. Vandaar ook dat we graag ijskoude drankjes drinken. (voelt aan zijn trappist) Al stond dit flesje trappist iets te koud naar mijn goesting, doch dit terzijde. Trouwens: ijs moet je altijd eten op een hoorntje, nooit in een potje.
GUIDO: Waarom?
Dr. Jos: Je giet toch ook geen trappist in een kartonnen beker? IJs moet op een hoorntje omdat je er dan van kunt likken en nog één hand vrij hebt om op het gat van je lief te leggen. (lacht hartelijk) De textuur van ijs is bijzonder geschikt om al likkend te worden gedegusteerd: een likje ijs op de tong, en dan laten smelten tegen het verhemelte. Zo worden smaak en koude-ervaring optimaal gecombineerd.
GUIDO: Misschien moet u eens uitweiden over die textuur.
Dr. Jos: Graag! Roomijs is een emulsie van vet, water en suiker, met een smaakje erdoorheen. Klinkt dat caloriearm? Nee, en dat is het ook niet. Maar je eet er geen kilo's van hé, zeker niet als je het op een hoorntje laat scheppen. Er bestaan minder energierijke varianten, maar die hebben niet dezelfde textuur, dus dan gaat de ervaring verloren. Dan kun je evengoed geen ijsje eten, maar een rauwe pastinaakwortel met kefir en quinoa of zo. (maakt een wegwerpgebaar) Nee, een degelijk ijsje bevat volle melk, echte suiker en een eitje. En dan gebeurt er iets magisch. Wist je bijvoorbeeld dat calcium uit melk veel efficiënter wordt geabsorbeerd als je ijs eet dan als je een glas melk zou drinken? Daar krijg je stevige botten van.
GUIDO: Om door de plassen te lopen?
Dr. Jos: (fronst) Maar nee, hansworst. Stevige beenderen, door het calcium!
GUIDO: Ah, begrepen. En wat is uw conclusie?
Dr. Jos: IJs is gezond. Dat wist Hippocrates al, die schreef dat ijs 'de levenssappen doet opleven'. Ook in India staat ijs traditioneel al vele eeuwen op het menu.
GUIDO: Tiens, hadden de Oude Grieken en Indiërs dan diepvriezers?
Dr. Jos: Zeker, op hun besneeuwde bergtoppen!
 
(RVC)
 
Dr. Jos beveelt geïnteresseerden volgende verhelderende lectuur aan:
 
Bernish e.a., The healing power of ice cream, JAAPA., jan. 2019
Marcotrigiano e.a., Official controls regarding artisanal ice cream shops: public health policies and consumer protection in the Italian and European legislative frameworks, Ann-Ig., jan-feb. 2019
Calder-Sprackman e.a., Ice cream rounds: the adaptation, implementation, and evaluation of a peer-support wellness rounds in an emergency medicine resident training program, CJEM., sep. 2018
Stanford e.a., The difference between ice cream and Nazis: moral externalization and the evolution of human cooperation, Behav-Brain-Sci., jul. 2017
Conficoni e.a., Heavy metal presence in two different types of ice cream: artisanal ice cream (Italian gelato) and industrial ice cream, J-Food-Prot., mrt. 2017
Zierz e.a., Ice cream headache in students and family history of headache: a cross-sectional epidemiological study, J-Neurol., jun. 2016
Eccles e.a., Cold pleasure. Why we like ice drinks, ice lollies and ice cream, Appetite., dec. 2013
Maifreni e.a., Microbiological quality of artisanal ice cream, Zentralbl-Hyg-Umweltmed., sep. 1993
Nathan e.a., Ice cream in the diet of insulin-dependent diabetic patients, JAMA., jun. 1984
Van der Hee e.a., Calcium absorption from fortified ice cream formulations compared with calcium absorption from milk, J-Am-Diet-Assoc., mei 2009
Jebreili e.a., Comparison of breastmilk odor and vanilla odor on mitigating premature infants' response to pain during and after venipuncture, Breastfeed-Med., sep. 2015
Bulló e.a., Nutrition attributes and health effects of pistachio nuts, Br-J-Nutr., apr. 2015
 
 

Comment

SOCIAL

Poll

Job in the picture

GUIDO NV is het nummer 1 Belgische niche-mediabedrijf naar de doelgroep jongeren (studenten in het bijzonder), scholieren en Young Starters

Bruiloftstraat 127, 9050 Gentbrugge
Tel.: +32 (0) 9 210 74 84